{"id":402,"date":"2026-06-15T09:09:16","date_gmt":"2026-06-15T09:09:16","guid":{"rendered":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/erdi-arotik-gaur-egunera\/"},"modified":"2026-07-28T09:14:00","modified_gmt":"2026-07-28T09:14:00","slug":"erdi-arotik-gaur-egunera","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/erdi-arotik-gaur-egunera\/","title":{"rendered":"Erdi Arotik gaur egunera"},"content":{"rendered":"<div class=\"et_pb_section_0 et_pb_section et_section_regular et_block_section\">\n<div class=\"et_pb_row_0 et_pb_row et_block_row\">\n<div class=\"et_pb_column_0 et_pb_column et_pb_column_4_4 et-last-child et_block_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough\">\n<div class=\"et_pb_row_1 et_pb_row et_pb_row_nested et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_1 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_24_24 et_flex_column_24_24_tablet et_flex_column_24_24_phone\">\n<div class=\"et_pb_text_0 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Erdi Arotik gaur egunera<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_2 et_pb_row et_block_row\">\n<div class=\"et_pb_column_2 et_pb_column et_pb_column_4_4 et-last-child et_block_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough\">\n<div class=\"et_pb_image_0 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><!-- smm-processed --><picture><source type=\"image\/avif\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Del-medievo-a-la-actualidad.avif 1500w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) and (max-width: 1280px) 1280px, (min-width: 1281px) 1500px, 100vw\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Del-medievo-a-la-actualidad.jpg\" title=\"Erdi Arotik gaur egunera\" width=\"1500\" height=\"484\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Del-medievo-a-la-actualidad.jpg 1500w, https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Del-medievo-a-la-actualidad-1280x413.jpg 1280w, https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Del-medievo-a-la-actualidad-980x316.jpg 980w, https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Del-medievo-a-la-actualidad-480x155.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) and (max-width: 1280px) 1280px, (min-width: 1281px) 1500px, 100vw\" class=\"wp-image-209\" fetchpriority=\"high\" \/><\/picture><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_3 et_pb_row et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_3 et_pb_column et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_3_5 et_flex_column_3_5_tablet et_flex_column_24_24_phone\">\n<div class=\"et_pb_text_1 et_pb_text et_pb_bg_layout_light et_pb_module et_flex_module\"><div class=\"et_pb_text_inner\"><p>Inguruko beste hispaniar hiri batzuk bezala, <em>Suestatium<\/em>, ere, K.o. II. mendearen hirugarren laurdenetik aurrera, askoz ere okerragoa den errealitate berri batera egokitu behar izan zen, hainbat faktoreren ondorioz (Inperioaren ezegonkortasun handiagoa, mezenasgorik eza, uholdeak, etab.). Horrek guztiak bertako eraikin eta azpiegitura publiko nagusiak desagertzea eta bertako etxe asko jenderik gabe geratzea eragiten du. Gainbehera horrek ez du esan nahi lekua erabat utzi zenik, penintsulako beste kokaleku batzuetan bezala, baizik eta abagune berri horretara egokitzen dela. Garai ilunak izan ziren (IV-VI. mendeak), eta garai horri buruzko informaziorik ia ez dago, toki hartan jendeak bizitzen jarraitzen zuela, besterik ez.<\/p>\n<p>VII. eta VIII. mendeetan hasi ginen datu gehiago jasotzen, egungo Andre Mariaren Jaiotzaren parrokia-elizaren inguruan induskatutako hainbat egiturari (zereala gordetzeko siloak, etxoletako zutoinetarako zuloak, etab.) buruzko dokumentazioari esker. Aurkikuntza horiek tokiaren konfigurazioan eta antolamenduan aldaketak izan zirela adierazten dute. Gune nagusia jada ez da izango antzinako foroa, ez eta harrobi eta bazterreko hileta-espazio gisa erabiltzen diren haren inguruak ere, gune berri horretara aldatzen baita. Han metatzen dira lekukotzak, segur aski gaur egun oraindik oso ezaguna ez den erlijio-eraikinen bat egongo zelako, nekropoli garrantzitsu bati lotua. Herrixka baten hasierak dira, urteak joan ahala finkatzen joan zena, eta \u201cDonemiliagako goldea\u201d izenez ezagutzen den 1025eko dokumentu batean Arcahia gisa aipatua agertzen dena. <\/p>\n<p>Deigarria da kronologia osorik Erdi Arokoa den etapa berri honek aztarnategia berriro ere lehengo leku berean kokatzea, leku horretan bizitzen hasi zirenean bezala. Habitat leku bera lehenestea lurzoruaren egoera hobearen ondorioa izan daiteke, uholde-arrisku txikiagoko eremua baita.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_column_4 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_2_5 et_flex_column_2_5_tablet et_flex_column_24_24_phone\">\n<div class=\"et_pb_image_1 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><!-- smm-processed --><picture><source type=\"image\/avif\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/ARCHAIA.-Reja-de-San-Millan.avif 917w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 917px, 100vw\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/ARCHAIA.-Reja-de-San-Millan.jpg\" title=\"ARCHAIA. Reja de San Milla\u0301n\" width=\"917\" height=\"1311\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/ARCHAIA.-Reja-de-San-Millan.jpg 917w, https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/ARCHAIA.-Reja-de-San-Millan-480x686.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 917px, 100vw\" class=\"wp-image-210\" fetchpriority=\"low\" \/><\/picture><\/span><\/div>\n\n<div class=\"et_pb_row_4 et_pb_row et_pb_row_nested et_flex_row\">\n<div class=\"et_pb_column_5 et_pb_column et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_8_24 et_flex_column_8_24_tablet et_flex_column_24_24_phone\">\n<div class=\"et_pb_image_2 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><!-- smm-processed --><picture><source type=\"image\/avif\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/IMG_9783-copia.avif 787w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 787px, 100vw\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/IMG_9783-copia.png\" title=\"IMG_9783 copia\" width=\"787\" height=\"868\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/IMG_9783-copia.png 787w, https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/IMG_9783-copia-480x529.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 787px, 100vw\" class=\"wp-image-214\" fetchpriority=\"low\" \/><\/picture><\/span><\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_column_6 et_pb_column et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_8_24 et_flex_column_8_24_tablet et_flex_column_24_24_phone\">\n<div class=\"et_pb_image_3 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><!-- smm-processed --><picture><source type=\"image\/avif\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Becerro-Galicano-1.avif 747w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 747px, 100vw\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Becerro-Galicano-1.jpg\" title=\"Becerro Galicano (1)\" width=\"747\" height=\"1044\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Becerro-Galicano-1.jpg 747w, https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Becerro-Galicano-1-480x671.jpg 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 747px, 100vw\" class=\"wp-image-211\" fetchpriority=\"low\" \/><\/picture><\/span><\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_column_7 et_pb_column et-last-child et_flex_column et_pb_css_mix_blend_mode_passthrough et_flex_column_8_24 et_flex_column_8_24_tablet et_flex_column_24_24_phone\">\n<div class=\"et_pb_image_4 et_pb_image et_pb_module et_flex_module\"><span class=\"et_pb_image_wrap\"><!-- smm-processed --><picture><source type=\"image\/avif\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/broche-cruciforme-ret-eva.avif 575w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 575px, 100vw\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/broche-cruciforme-ret-eva.png\" title=\"broche cruciforme ret eva\" width=\"575\" height=\"1134\" srcset=\"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/broche-cruciforme-ret-eva.png 575w, https:\/\/arkaiasuestatium.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/broche-cruciforme-ret-eva-480x947.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) 575px, 100vw\" class=\"wp-image-212\" fetchpriority=\"low\" \/><\/picture><\/span><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"et_pb_section_1 et_pb_section et_section_regular et_flex_section\"><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_ayudawp_aiss_exclude":false,"_ayudawp_aiss_exclude_summary":false,"footnotes":""},"class_list":["post-402","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/402","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=402"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/402\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":656,"href":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/402\/revisions\/656"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arkaiasuestatium.org\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=402"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}